WHO’dan şistozomiyaz uyarısı: Parazit yeni bölgelere yayılıyor
Dünya Sağlık Örgütü, cinsel organlara yerleşebilen ve organ yetmezliğine yol açan şistozomiyaz parazitinin evrim geçirerek yeni ülkelere yayıldığını duyurdu.
Editör
Ahmet Taş | Siyasetin Sesi
LONDRA, İNGİLTERE — Dünya Sağlık Örgütü (WHO), insan vücuduna deriden girerek kan damarlarına yerleşen ve organ yetmezliğinden kısırlığa kadar ciddi sorunlara yol açan şistozomiyaz parazitinin evrim geçirerek yeni bölgelere yayıldığı uyarısında bulundu.
Dünya Göz Ardı Edilen Tropik Hastalıklar Günü kapsamında yapılan açıklamada, parazitin hibrit türler geliştirerek hem insanları hem de hayvanları etkileyebilen daha dirençli bir yapıya kavuştuğu belirtildi. Bugüne kadar 78 ülkede tespit edilen hastalığın kontrol altına alınması giderek zorlaşıyor.
Şistozomiyaz nedir ve nasıl bulaşır?
Salyangozların taşıdığı parazit larvalarının bulunduğu tatlı sulara giren insanlara bulaşan hastalık, larvaların deriyi delip kan damarlarına yerleşmesiyle başlıyor. Parazitler burada çoğalarak yumurtalarını karaciğer, akciğer ve cinsel organlara bırakıyor. Bağışıklık sisteminin yumurtalara verdiği tepki ise doku hasarına ve organ yetmezliğine neden olabiliyor.
Özellikle cinsel organlara yerleşen türü (üriner şistozomiyaz), genital lezyonlara, kısırlığa ve HIV bulaşma riskinin artmasına yol açabiliyor. Ancak hibrit parazitlerin yumurtaları mikroskop altında tipik görünmediği için teşhis edilmesi zorlaşıyor.
"Melez parazitler buzdağının görünen kısmı"
Malavi'deki Liverpool Wellcome Klinik Araştırma Programı'ndan Prof. Janelisa Musaya, insan ve hayvan parazitlerinin birleşerek oluşturduğu "melez" türlerin tespit edilen vakaların yüzde 7'sini oluşturduğunu, ancak bu oranın "buzdağının görünen kısmı" olduğunu vurguladı.
Prof. Musaya, "Siyasetçilere bir uyanma çağrısı gönderiyoruz. Bu sorun hızla büyümeden bir şeyler yapmalılar" diyerek, mevcut tedavilerin evrim geçiren parazitlere karşı etkisiz kalabileceği konusunda uyardı.
Avrupa'nın güneyinde de görüldü
İklim değişikliği ve artan seyahatler nedeniyle parazitin yayılım alanı genişliyor. Son yıllarda Avrupa'nın güneyinde de melez parazit kaynaklı salgınlara rastlanması, WHO yetkililerini endişelendiriyor. WHO Şistozomiyaz Kontrol Programı Yöneticisi Dr. Amadou Garba Djirmay, durumu "küresel bir endişe kaynağı" olarak nitelendirdi.
Kaynak: Kate Bowie / BBC TÜRKÇE
